Rapkunde: een masterclass hiphop in het Papiaments

Als genre ontwikkelt hiphop zich op een tempo dat haast niet bij te houden is. Wat vijftig jaar geleden in de Bronx begon, heeft inmiddels zoveel subcategorieën dat je iedere dag wel iets nieuws kan ontdekken. Toch zijn er velen die eer blijven doen aan waar het allemaal vandaan komt. Denk maar aan de enorme golf aan boombapartiesten van de laatste tijd en cliques als Griselda, MOVNT OLYMPVS of Rafting Goods. Met hun nieuwe collab album Rapkunde, horen de Curaçaose rappers Denko en Juny Martina nu ook op de lijst moderne rappers die een eigen testament voor hiphop in zijn puurste vorm neer zetten. Maar dan volledig in het Papiaments.

“Misschien zijn wij wel de laatste van onze soort die in het Papiaments rappen zoals wij dat doen”, begint Juny Martina te vertellen. “Ik wil daar niet mee zeggen dat wat de nieuwe generatie doet niet hard is. Integendeel, rap is een young man’s sport en Curaçao heeft momenteel hele sicke rappers zoals bijvoorbeeld B’Jay en RULY. Wat zij doen is alleen duidelijk anders dan wat wij doen. Dat heeft me doen realiseren dat wij precies tussen de generaties in hangen. Iedereen na ons zoekt een nieuwere sound, terwijl iedereen van de tijd voor ons juist weer heel old school rapt. Daarom wilden we iets neerzetten dat als een soort laatste vanguard het oude eer aandoet.”

Het idee achter de plaat is daarmee vrij doelgericht, maar in de realiteit is het project veel spontaner tot stand gekomen. “Eigenlijk maak ik het liefst gewoon muziek zodat ik back and forth kan rappen met iemand”, vertelt Denko. “Dat doe ik normaliter samen met Pimpi, maar ik wilde dit nu een keertje doen met iemand anders die het ook net zo serieus kan nemen. Ik was Juny al een tijdje in de gaten aan het houden en tijdens zijn releaseparty van Destrukshon in 2023 had iemand toevallig een foto geschoten van ons samen. Als grap stuurde ik Juny de dag erna die foto als een soort albumcover met de tekst Rapkunde erop. Daarna is het balletje gaan rollen.”

Healthy competition

Al snel ontdekten ze in het maakproces dat ze beiden een heel andere manier van werken hebben, maar daarmee elkaar juist goed uitdagen. “Juny is iemand die eerst heel erg conceptualiseert wat hij wilt gaan doen en dat vervolgens uitwerkt”, vertelt Denko. “Je voelt heel erg de impact van de research die hij van te voren heeft gedaan over wat hij wilt zeggen. Mijn tracks hebben minder zo’n doordachte structuur, want ik rap meer als een soort wildchild op basis van het gevoel dat de beat mij geeft. Ik ga eerst luisteren naar een beat, en als die mij aanspreekt dan gaat er van zelf een soort lichtje branden in mijn brein.”

“Omdat we zulke andere stijlen hebben, was het hele proces daarom een soort healthy competition”, vertelt Denko verder. “Ik heb bijvoorbeeld nog nooit eerder in mijn leven een verse opnieuw moeten schrijven, totdat ik met Juny ging rappen. We werkten namelijk op een manier waar ik eerst mijn verses opnam en daarna de track naar hem stuurde zodat hij zijn deel kon doen. Toen ik zijn verse voor Fibonacci terug kreeg, had ik het wel even heet onder mijn voeten. Echt zo’n ‘Goddamn, I need to get back to the drawing board’-moment. En dat is gewoon heel sick, om een samenwerking met iemand aan te gaan die je forceert om voor dat project jezelf naar een nog hoger niveau te tillen.”

Love for the game

“Tegelijkertijd heb ik kunnen leren om bepaalde dingen wat meer los te laten”, voegt Juny Martina toe. “Vanaf het begin van mijn carriere ben ik heel introspectief en politiek geladen geweest in mijn teksten. Alleen merk je op een gegeven moment ook hoeveel energie dat van jezelf vraagt, vooral wanneer je die tracks regelmatig live moet performen. Ik wilde daarom ontdekken welk deel van mijzelf ik nog niet heb uitgedrukt in mijn raps. Denko is een hele grappige dude die heel erg van het bullshitten in zijn teksten houdt. Om te rappen puur voor the love of the game. Onze samenwerking heeft mij daarin gepusht om juist weer te gaan rappen om het rappen zelf.”

En dat is goed gelukt. Beide rappers laten van de grimmige opener Double Barrel tot aan de soulvolle afsluiter Bo Ta Feel Si? zonder enige compromis te sluiten het achterste van hun tong zien. Gedurende zeven tracks vol vlijmscherpe bars, woordspelingen en ijskoude flows wordt je meegenomen in een masterclass in alle elementen die de basis vormen van hiphop. “Mensen kijken altijd een beetje neer op hiphop, maar er is geen enkele andere kunstvorm die zo rauw de realiteit beschrijft zoals rappers dat doen” vertelt Juny Martina verder. “Dát is wat we willen vastleggen met dit album. Hiphop is niet alleen straat, het is überhaupt gewoon een literaire kunstvorm. Het is een ode aan hiphop als een vorm van woordkunst, als literatuur. Dit is ons testament daaraan.”

Check hieronder het album.

,