Surya maakte de afgelopen jaren vooral furore als battlecat. De 24-jarige student Psychologie stond onlangs met Robian in de finale van de Grote Prijs van Nederland en is op dit moment bezig een solo-album en Amsterdamse verzamel-cd. Tijd voor een interview.

„Ik ben geboren in het huidige stadsdeelkantoor aan de Linneausstraat in Amsterdam Oost, vroeger was dit een ziekenhuis. Saillant en leuk detail is dat dit tevens het gebouw is waar Theo van Gogh uit kwam lopen voordat hij vermoord werd. Mijn vader is Frans en komt uit Lyon en mijn moeder is Frans/Italiaans en komt uit Parijs. Ik ben wel blij met deze dubbele achtergrond: je kan vanuit meerdere invalshoeken iets bekijken en je kan de invloed van je eigen omgeving op jezelf beter relativeren. Ikzelf ben een rasechte Amsterdammer: ik ben hier geboren, opgegroeid in de Stadionbuurt en woon nu in Zuider-Amstel, helaas nog bij mijn ouders. Ik ben denk ik ook de enige rapper die deze wijk kan representen hehe. Maar goed, hoewel Frans mijn eerste taal was, leerde ik op de peuterschool al beter Nederlands spreken dan mijn moeder en moest ik haar zelfs altijd verbeteren als ze fouten maakte. In die zin heeft haar afkomst dus invloed op mijn muziek: ik let heel erg op taal. Er zullen dus geen taalfouten in mijn teksten zitten. En als ze erin zitten, dan schaam ik me diep haha."

De rapper gaat meteen dieper in op MC’s in het algemeen. „Kijk: eigenlijk kan je, globaal gezien, rappers opdelen in twee groepen. Gemiddeld gezien zou je kunnen zeggen dat je een straatscene hebt en een andere, wellicht meer lichtvoetige scene. Ik denk dat die echte straatgasten over het algemeen een dopere flow en delivery hebben en „studenten MC’s" hebben over het algemeen betere teksten. Voor veel MC’s zal dit onderscheid natuurlijk niet opgaan, maar als er al een verband is tussen rapskills en waar iemand hoort, dan is dit het denk ik. Natuurlijk is het allemaal gegeneraliseerd. Neem Winne bijvoorbeeld: die gast heeft ook keiharde teksten. Ik probeer de goede eigenschappen van beide groepen te pakken. Ik probeer de muzikaliteit te combineren met de inhoud en serieuzere zaken af te wisselen met lichtvoetige onderwerpen. Bovendien ben ik een MC met een eigen karakter. Mijn muziek lijkt niet op muziek van iemand anders, want mijn persoonlijkheid zie je terug in mijn tracks. Natuurlijk ben je als MC altijd aan het zoeken naar je eigen stijl, dus ik ook. Maar ik begin steeds meer grip te krijgen op wat ik zelf wil en kan. Toch ben ik nog teveel aan het zoeken om te zeggen: ja, dit is de richting waarin ik me wil ontplooien. Natuurlijk: ik ben een rapper, dus ik vind mezelf in potentie de beste. Dat is nu eenmaal de eigenschap die kleeft aan het rapper-zijn: je wil de beste zijn. Maar de voornaamste drive om ermee door te gaan is niet het uiteindelijke doel, maar het zien van de vooruitgang. Als het mogelijk zou zijn om de perfecte tekst te schrijven en ik deze morgen op papier zou hebben, dan zou ik overmorgen waarschijnlijk stoppen met rappen. Kritiek van anderen neem ik wel mee, al ben ik wel slecht in kritiek ontvangen. Maar uiteindelijk doe ik er wel vaak iets mee."

„Bijna al mijn tracks zijn (deels) autobiografisch en daardoor momentopnames. Ik heb me hoofd nu eenmaal altijd bij me, dus daar haal ik dan ook me inspiratie uit. O ja, en drugs is natuurlijk ook een belangrijke inspiratiebron, haha. Als ik een paar steekwoorden zou moeten noemen die mijn teksten typeren, dan zou ik gaan voor “eerlijk”, “introvert”, “dromerig” en “naïef”. Als ik schrijf kras ik wel heel veel in mijn teksten, dat vind ik gewoon een prettige manier van werken en mijn hoofd is nu eenmaal vaak een chaos. Los van die typering van mijn teksten heb ik natuurlijk ook mijn arrogante buien! Opschepperij zul je dus ook wel aantreffen, maar dat recht heb ik met mijn battlecarrière wel verdiend denk ik. Qua beats neig ik altijd naar (ja, heel saai weer) New York jaren negentig; lekker krakende, net niet ronddraaiende platen met laidback, scheef ingespeelde drums. Heerlijk!"

„Ik wil niet benaderd worden als weer een freestyler die geen tracks kan maken"

Zoals gezegd: Surya staat vooral bekend om zijn (verbluffende) battle overwinningen bij bijvoorbeeld Freestyle voor de GRAP en Lord of the Mic. Maar het begon natuurlijk allemaal al veel eerder. „Van huis uit is het maken van muziek altijd een soort vanzelfsprekendheid geweest, dus vanaf het moment dat ik rap hoorde, ergens aan het eind van de basisschool, toen dacht ik: „Oké, dit kan ik zelf proberen. Rap bevat zoveel facetten die je uit kan diepen, ik denk dat er meer uit te halen valt dan er nu uit gehaald wordt." Toen ben ik gaan schrijven en heb ik op de middelbare school mijn eerste optreden gedaan. Op een gegeven moment wees iemand mij erop dat er hiphopsites waren en dat daar tekstbattles werden gedaan. Toen ben ik daar gaan kijken en ben ook zelf mee gaan doen." Dit was echter niet van lange duur. De Amsterdammer begon zich al snel aan het niveau te irriteren en stopte dus na een tijdje. „Iedereen had altijd hele simpele rijmschema’s, dus ik probeerde mijn rijm aan te geven met allerlei streepjes en haakjes; het resultaat was dat allemaal mensen in hun teksten op willekeurige plaatsen streepjes en haakjes gingen plaatsen, maar nog steeds niets doorhadden van de rijmtechniek. Ook kan je de tekst simpelweg niet los zien van de flow en delivery. Kortom: leuk voor even, maar het gaf geen genoegdoening."

En zo kwam de rapper met Franse achtergrond een tijdje later in contact met DJ en beatmaker Timmy V. „Ik begon dingen met hem op te nemen en ging open mics checken. En zo kwam ik Dax tegen bij buurthuis JACO en hij nam me mee naar Live on the Low. LOTL was iedere dinsdag. Ik moest elke week 7 euro uitsparen om de entree te betalen en dan was je in ieder geval binnen. Daar leerde ik al snel MC’s kennen waar ik nu nog steeds veel mee omga, LOTL is echt een tijdperk in de Amsterdamse scene. Eerst rapte ik daar alleen maar teksten, ik had nooit het nut gezien van freestyle. Over een tekst kan je immers langer nadenken en dus je gedachten beter verwoorden. Maar toen ik voor de 6e keer mijn paar teksten had gerapt en Dax de zoveelste freestyle van een halfuur neerzette begon het toch een beetje te kriebelen. De bottomline is: rappen is leuk. Rappen is langer leuk dan dat je teksten leuk blijven, dus moest ik wel leren freestylen. Toen ik het een beetje onder de knie begon te krijgen, pushte Dax mij gelijk om mee te doen aan MC-battles."

En zo geschiedde. Surya won meteen een battle in Eindhoven (Zwart Wit MC Battles) en dat was een goede motivatie om het vaker te doen. „Het deed me dan ook goed als je hoort dat mensen over je praten en je battleskills waarderen. Ik ben er dus mee doorgegaan en heb Freestyle voor de GRAP twee keer achter elkaar gewonnen: in 2005 en 2006. Ook pakte ik in 2006 Lord of the Mic en de 072 MC battles (deel 1 en 2)." De Amsterdammer heeft stad en land afgereisd om te battlen. Van Alkmaar tot Eindhoven en van Rotterdam tot Hilversum: hij was overal te vinden. „Ja, Ik heb belachelijk veel gebattled. Maar als je voor de vierde keer tegen Dax staat en voor de achtste keer tegen Regga, dan heb je het ook wel gehad. Bovendien had ik toen wel bewezen dat ik kon battlen. Dus toen ben ik me weer enorm gaan focussen op tracks. Ik heb Most Wanted gewonnen met De Veelplegers (crew met Dax & Timmy V) en we hebben veel optredens verzorgd door het hele land en andere talentenjachten op onze naam gezet. Sinds een jaar of twee ligt de focus dus meer op tracks maken. Ook heb ik veel featurings gedaan om mijn naam te verspreiden. Ik wou bewijzen dat ik niet alleen kon battlen, maar ook dope tracks kon maken. Want uiteindelijk zijn het twee verschillende gebieden: ik wil op beide gebieden dope zijn en niet benaderd worden als weer een freestyler die geen tracks kan maken." Moet een MC kunnen freestylen/battlen? „Ik begin een beetje een hekel te krijgen aan dat gemierenneuk over terminologie, wanneer je nou een MC bent. Als je leuke muziek maakt, dan vind ik je dope. Hetzelfde geldt voor battlen. Als we alle dope rappers die niet kunnen freestylen zouden boycotten, dan zouden we heel veel dope tracks mislopen en andersom geldt hetzelfde. Voor mij persoonlijk zijn beide disciplines onmisbaar, maar dat is voor iedereen anders."

We weten dus dat Surya in het verleden veel heeft gebattled en met de Veelplegers veel heeft opgetreden. En meer recentelijk? „Redelijk recent heb ik met Timmy V een EP uitgebracht die gratis te downloaden is op http://www.veelplegers.com. De tracks van deze EP lagen al heel lang op de plank, dus die wilden we gewoon naar buiten brengen. Ik ben blij met het geheel, maar het is toch enigszins gedateerd."

„Er is nou eenmaal heel veel jong talent in Amsterdam, maar onze mooie hoofdstad staat helaas vooral bekend om haar zoetsappige TMF hits"

En daarom is Surya alweer met nieuwe releases bezig. „Op dit moment ben ik met twee albums bezig: een solo album en een verzamel-cd: Nieuw Amsterdam. Voor mijn soloalbum heb ik pas een paar tracks geschreven en opgenomen, maar moet wel in 2009 uitkomen. Wat die verzamel-cd betreft ben ik samen met Robian de initiator. Namen als Heist Rockah, Regga en Escalatie Team komen erop en de producties komen van onder andere Neenah, Gian Cani en Dopaganda. Deze acts zijn stuk voor stuk dope en verdienen meer shine dan ze nu krijgen. Er is nou eenmaal heel veel jong talent in Amsterdam, maar onze mooie hoofdstad staat helaas vooral bekend om haar zoetsappige TMF-hits. Het is dus aan deze jonge generatie om haar reputatie weer recht te trekken. Bovendien sta je met zijn allen sterker, dan in je eentje. Ik denk dat we met zijn allen veel kwaliteit kunnen leveren."

“Ik wil gewoon een album maken waar ik heel tevreden mee ben”

Verder kijkend naar de toekomst stellen we de vraag of hij aan carrièreplanning doet. „Wat ik doe over 5 jaar? Ik heb geen idee. Ik wil gewoon een album maken waar ik heel tevreden mee ben. Ik moet kunnen zeggen dat het echt goed is als ik het terugluister. Dat ik iets heb van: „Ja, dit is waar ik voor gewerkt heb." Als dit het geval is, dan ben ik tevreden en kan ik weer verder groeien. Natuurlijk zou ik wel wat meer geld willen verdienen met rap, iedereen wil wel geld verdienen met zijn hobby. Zeker als hij er zoveel tijd insteekt als ik. Ik heb geen tijd om en te studeren, en te rappen en te werken. Dus ik moet mijn geld halen uit rappen, dus wat dat betreft mag het wel wat meer opleveren." Is hij dan bereid om daarvoor concessies te doen? „Dat lijkt me niet nodig. Ik stel absoluut geen hoge eisen: als ik mijn huis en eten ervan kan betalen, dan ben ik tevreden. Ik hoef niet heel rijk te worden. Ik denk ook wel dat het goed komt: ik heb nu nog niets officieels uitgebracht en ik krijg iedere maand wat geld binnen door optredens, battles (nu dan wat minder) en workshops. Bovendien gaat het goed met mijn studie, dus ik heb mijn toekomst financieel veilig gesteld en ben ook niet 100% van rap afhankelijk. Het belangrijkste vind ik dat mensen die verstand van zaken hebben, mij weten te waarderen. Op het moment dat een Per.Verz, Robian, Jiggy Djé of Patrice zegt: „Je shit is dope", dan geeft dat mij genoegdoening."

Surya verschijnt 22 april op HIJS Volume 1! CD en is tevens live te zien bij de releaseparty in 013 op 17 april

Meer info:
Surya & Veelplegers

Meer Interviews